7 Şubat 2016 Pazar

Bağlanmayacaksın bir şeye

Bağlanmayacaksın bir şeye, öyle körü körüne. 'O olmazsa yaşayamam.' demeyeceksin.
Demeyeceksin işte.Yaşarsın çünkü.

Öyle beylik laflar etmeye gerek yok ki. Çok sevmeyeceksin mesela. O daha az severse kırılırsın.
Ve zaten genellikle o daha az sever seni, Senin o'nu sevdiğinden…

Çok sevmezsen, çok acımazsın. Çok sahiplenmeyince, çok ait de olmazsın hem. Çalıştığın binayı, masanı, telefonunu, kartvizitini…

Hatta elini ayağını bile çok sahiplenmeyeceksin. Senin değillermiş gibi davranacaksın. Hem hiçbir şeyin olmazsa, kaybetmekten de korkmazsın. Onlarsız da yaşayabilirmişsin gibi davranacaksın. Çok eşyan olmayacak mesela evinde. Paldır küldür yürüyebileceksin.

İlle de bir şeyleri sahipleneceksen, Çatıların gökyüzüyle birleştiği yerleri sahipleneceksin. Gökyüzünü sahipleneceksin, Güneşi, ayı, yıldızları…

Mesela kuzey yıldızı, senin yıldızın olacak. 'O benim.' diyeceksin. Mutlaka sana ait olmasını istiyorsan bir Şeylerin…

Mesela gökkuşağı senin olacak. İlle de bir şeye ait olacaksan, renklere ait olacaksın. Mesela turuncuya ya da pembeye Ya da cennete ait olacaksın. Çok sahiplenmeden, Çok ait olmadan yaşayacaksın. Hem her an avuçlarından kayıp gidecekmiş gibi, Hem de hep senin kalacakmış gibi hayat.

İlişik yaşayacaksın. Ucundan tutarak… 

Can Yücel

26 Ocak 2016 Salı

Mahur Beste - Ahmet Hamdi Tampınar

Ona göre esas olan; zaman dediğimiz şeyi insan ruhunun benimsemesi, bir meyve ısırır gibi, kendi izini ona kuvvetle geçirmesiydi. Her türlü saadet ve felaket düşüncesinin üstünde bir talihin kendisini tamamlaması lazımdı.  Istırap insanoğlu için gündelik ekmek, ölümse sadece bir kaderdi, ikisinden de kaçılamazdı.  Asıl dava , derin bir şekilde yaşamak ve kendi kendisini gerçekleştirmek, ölümlü hayata şahsi bir çeşni vermekti. Genç kadın musikiyi seviyordu. Bu belki onu tüketebilirdi ; fakat bu kadar güzel bir şeyin içinde onunla beraber tükenmek mukadderse bundan ne diye kaçmalıydı?




Mahur Beste - Ahmet Hamdi Tampınar

Mahur Beste - Ahmet Hamdi Tampınar

... Molla derhal merdivenlere tırmanmıştı. Behçet, tavan arasında gerçekten çalışıyordu. Fakat bu çalışma hiç te molla beyin umduğu gibi değildi; sırtını geniş şehnişinden gelen aydınlığa dönmüş, elleri çiriş ve boya içinde, bir türlü çeviremediği kocaman bir mengenenin  üzerinde, zayıf omuzları yukarıya doğru bir gölge gibi çırpınıp duruyordu. Sıcak yaz akşamında , iki kanadı birden açık pencereden doğan gölgeli ışıkta, molla bey oğlunu bir insandan ziyade kendi ördüğü ağa takılmış çırpınan, büyük yaralı bir örümceğe benzetti. Bu çatı odası, duvar boyunca uzanan bir masa ile çeşit çeşit aletler ile, çiriş ve tutkal çanaklarıyla, şurada burada asılı renk renk bez, ebruli kağıt, meşin hevenkleriyle hakiki bir ciltci dükkanına benzemişti.

....


Öyle ki kendini görür görmez, oğlunun mavi, iri gözlerine çöken korkuyu yıllarca unutamadı; ilkin başını çevirince karşısında yabancı görünce şaşırmış ve gerilemiş, sonra onun yüzündeki değişikliği fark eder etmez, ani bir kararla kucağına atılmıştı. Bu baba ile oğulun, her birinin içinde başka şekilde çalışan bir talihin üzerinden ilk kucaklaşmalarıydı. İkisininde gözlerinden bir perde sıyrılmış, ikisi de kendi varlıklarının derinlerinde bu talihin hakikatine uyanmışlar,hiç bir kelime sarfetmeden, onu olduğu gibi kabul ettiklerini birbirlerine söylemişlerdi.


................


Mola bey o geceden sonra Behçet Bey'i hiç sevmedi Onun bir şeyi sevebilmesi için beğenmesi lazımdı. Behçet daha küçüktü; onu beğenemezdi. Hatta o sadece küçük değil, şekilsizdi de... Bir yığın zavallılık içinde yüzüyordu. Hiç bir zaman tek başına mevcut olmayacak, daima ikinci ve orta kalacak, uçmak nasip olmadan sürünecekti. Bununla beraber onunda bir hayatı, bütün eksikliklerinin ve sakatlıklarının farkında olduğu, bir takım küçük hareketler, meraklar ve üstüne düşmelerle kaçtığı, avutmaya çalıştığı bir hayatı vardı. İşte kabul etmeye mecbur kaldığı  bu hayat ve onun trajedisi, Molla Bey'i oğluna yeni bir gözle bakmaya, ona  acımaya zorluyordu. Onu, o akşam, ciltlediği bir kitabı gösterdikten sonra yine olduğu yere koyarken iyice anlamıştı.


Zavallı Behçet, bütün ömrünce hiçbir efendilik hissini duymayacak, her tanıdığı şey ona sahip olacaktı. Hayır, hiç bir sevdiği ve inandığı şeyi, sırf bu sevginin üstüne çıkabilmek, kendisini bu imtihanda muzaffer görebilmek, bir bağı  daha koparmış görmek için olsun fırlatıp atamayacaktı. O eşyanın ve insanların mutlak saltanatı altında, küçük, müstebit bir saklanma, her şeye rağmen saklanma duygusunun büklümleri içinde küçük, çok küçük bir şey olarak yaşayacaktı. İşin fenası kendisi de bütün bunların farkındaydı.........


24 Ocak 2016 Pazar

Yine de amin _ sinem sal

Ablam sen şimdi burdan dümdüz gidiyosun
sola dönüyosun ablam, bir ev var, eve giriyosun
hayatından kurtulmak isteyen hayatına yapışır
olayı yanlış anlıyorsun ablam, seni sevdi sanıyorsun
sen şimdi ordan bi gece Yanliz çıkıyorsun
esmer kısa adamları daha iyi anlıyorsun
evinden kurtulmak isteyen, evine dadanır
senden kurtulmak isteyen, derhal değişir

sen şimdi ablam oradan kaçıyorsun
bir daha karşılarsan, adını söylüyorsun
çünkü ablam, her ayrılık yeniden yaratır kalbi
olmadı ablam o kalbi, bi güzel söküyorsun

ablam sen şimdi buradan hemen ayriliyorsun
sağ ayakla çıkmak için, sol bacağını kesiyorsun...

Sinem Sal


23 Ocak 2016 Cumartesi

Fakat Müzeyyen Bu Derin Bir Tutku - İlhami Algör

Marlon'un zenci, Kızılderilileri ben göndermiştim. Her filminde ağlayan Sadri gidememişti. Müzeyyen adamın ayağına basmış, duruyordu. Sadri'nin gözyaşlarına takılmış ve ''Ya sevmenin kendisini ya da seven haliyle kendini çok seviyor,'' demişti.''Yani el çek ilacımdan tabip, kılma derman kim helakim zehri dermanındadır.''

Ben ''Hö?'' demiştim. Gülmüştü. O gülünce ben rahatlıyordum. Hikaye üzerine düşünüyor olması hoşuma gidiyordu. Ama hikaye üzerine mi konuşuyordu, yoksa hikaye üzerinden mi? Belki de bana öyle geliyordu.

Gülüşünün ardından, eski günlerdeki gibi elini omzuma atıp, ''Geyik,'' demişti. ''Şunu demek istiyor, kafam iyi, açmayın, ben böyle mesudum. Seninki, tribünler kendi ile doluyken, tribünlere oynuyor. Seninki oynuyor moruk. 'bende Mecnun'dan fuzun aşıklık istidadı var'ı oynuyor.''


Fakat Müzeyyen Bu Derin Bir Tutku - İlhami Algör

kar adamı başkalarının gecesi - murathan mungan

Ustalığımızı imha ediyordu
yeni tutkuların bombardımanı
yeniden acemilik günleri için
yeni odalar: büyük bir otelde kayboluyorduk
koridorlar yeni hayatlara götürür bizi; durmadan oda değiştiriyor,
hep başka biri olmak isterken hep aynı kalıyorduk
Ve her şey bittiğinde dönüp yaşadıklarımıza bakıyorduk uzaktan
Usulca beliriyordu ayak izleri kendi hayatımızı bizden gizli yaşayan
o kar adamının
Kimsenin görmediği ancak ayak izlerine rastlanan...



 başkalarının gecesi -  murathan mungan



20 Ocak 2016 Çarşamba

Ben ismet özel olsam tesirisiz parçalar _ ali lidar

Üzülüyorum ya ben her şeye... Ota, böceğe, çiçeğe; insan hariç, çocuklar dahil... Canımın sıkıldığı yerde, bir daire çiziyorum kendime oyuncaklarımdan. Ama bir şey eksik, taa bebeliğimden beri hep bir şey eksik hep bir şey eksik hep...

"Kafan mı daha karışık saçların mı?" dedi bir adam bu akşam. Sustum, bilemedim ne versem cevap!


Tesirsiz Parçalar _ Ali Lidar

Yenilgi Tesirsiz Parçalar _ Ali Lidar

Her boka gücüm yeter zannediyorum bazen... Her şeyin üstesinden gelirim, herkesin ağzının payını veririm diye düşünüyorum. Hele ki bir kaç duble de rakı içtiysem Zaloğlu Rüstem Pehlivan çıksa karşıma madara eder yollarmışım gibi geliyor bana. Derken onunla  karşılaşıyorum. O... Dört tarafı kapalı antep fıstığı... Em başta görmezden geliyorum onu, bir kenara bırakıp üst tarafı geniş yarıklı fıstıkları indiriyorum mideye... Ama her şey gibi onlarda bitiyor elbet ve pakette kalan ve o ana kadar umursamadığım her tarafı kapalı antep fıstığıyla göz göze geliyorum kaçınılmaz olarak... Ve mücadele başlıyor. Çöplerle birlikte çöp poşetine atmayı gururuma yediremiyorum, çünkü Oyle yaparsam güzel devam eden geceyi mağlubiyetle bitirmiş olacağım. Çaresiz elime alıp kendisini, müstehzi bir tavırla süzüp bir çatlak, bir açıklık, bir tırnağımı sokacak boşluk arıyorum. Ama yok, şerefsiz antep fıstığı, kırk yerden kikitli kale kapısı gibi ışık sızdırmamacasına kapanmış içine... Umudum kırılıyor lakin mağlubiyeti kendime yediremedigimiden ağzının sol tarafına atıp kendisini yorgun dişlerimle ve birikmiş bir hıncla abanıyorum. Aynı anda kırk yerden kırılıyor melun antep fıstığı... Fıstık içi ve kabuklar imkansız küçüklükte parçalarla iç içe geçiyor. Yenilebilecek kısımlarla yenilemeyecek kısımları birbirinden ayıramıyorum ve derin bir nefretle ne varsa ağzımın içinde çöp poşetine tükürerek haykırıyorum:" Mutlumusun orospu çocuğu antep fıstığı, yenildim sana!!"

Tesirsiz Parçalar _ Ali Lidar

Kimse kimsenin umrunda degil Tesirsiz Parçalar _ Ali Lidar

Bu kadar... Bütün hikaye bukadar.... Özeti de şu; Allah aşkına bırakın büyük insanlık ideali vs. zımbırtılarını... Herkez herkezin bir sigara içimi kadar umrunda... Bir sigara i içimi üzülüp bir sigara içimi dertleniyor sonra sigaramızı söndürüp boktan heveslerimizin peşine takılıp yanı başımızdaki insanların trajedilerini süratle unutuyoruz...

Tesirsiz Parcalar _ Ali Lidar

18 Ocak 2016 Pazartesi

Yavaş yavaş _ Ali Lidar

Oysa bütün istediğin kıpırtısız bir hayattı. Sakin, dingin, hareketsiz... Mutlu olmaktan çoktan vazgeçmiştin, istediğin tek şey huzurdu.. Huzurun yoluda mutlak eylemsizlikten geçiyordu. Ama ne zaman, ne eşya, ne de o izin verdi buna. Her şeyin tabii olduğu değişim yasalarından hayatını kurtaramadın. Alışkanlıklarını korumak pahasına direndiğini zannettiğin değişim yavaş yavaş sana ve eşyaya, gününü ve gücünü gösterdi. Ne büyük ideallerin vardı, ne kahramanlık hayallerin... Basit bir hayat, basit insanlar, zamanın ağır aktığı Safranbolu gibi bir yer ve ölürken bile kimsenin düzenini bozmayacak kadar farkedilmeyecek bir yaşam... Kurduğun hayallerin bile tek bir ortak noktası vardı. Basit, sıradan, sakin bir hayat... Buna benzer bir sey2kurduğunu zannetmiştin bir süre, ama her sıradan insanın başına gelen seninde başına geldi. Kendi ellerinle kurduğun düzen başka eller tarafından yıkıldı. Birden bire olsaydı bu, bir yolunu bulur başeserdin; baktın olmadı kaçar giderdin. Ama yavaş yavaş oldu her şey... Usulca sokukurken hayatına, öyle güzel becerdi ki kendisini yadırgatmamayı; masanın üzerindeki biblonun yerini değiştirmek için bile aylarca doğru anı bekleyen şen, hiç bir tuhaflık sezmeden yavaş yavaş aldın onu hayatına. Her gün bir adım attı. Sezmişti belki sendeki ürkekliği, hiç gürültü yapmadı. Öyle bir an geldi ki sonra, sanki o zamanın başlangıcından beri seninleydi. Ruhun bedene girmeden önce onunla beraberdi sanki, öyle hissetmeye başlamıştın. Alışkanlıklarının değişmesine izin vermeyecekmiş gibi davranıyordu, kanda yavaş yavaş dağılan morfin gibi dağıldı tüm hücrelerine. Ve herşeyin farkına vardığın da artık çok geçti. Birdenbire olsaydı keşke... Keşke aniden karşına çıksaydı. Reddebilir, kaçabilir, yokmuş gibi davranabilirdin o zaman belki. Olmadı. Yavaş yavaş girdi hayatına, ve sen durumu farkettiğinde hayatın artık sana ait değildi...


Tesirsiz Parçalar _  Ali Lidar

15 Ocak 2016 Cuma

Bakarsın batarım, dünya iflas eder

Neyse halim:

Yok, yüreğim kabarmış, sor bir neden acaba
ağzıma kadar soruyla doluyum hanımkızım
kalbim karıncalanıyor, sıvası düşüyor dibime güm
bir ata binmişim, atım sağlam, yaşlı ve diri
bir bakıyorum karşımda duvar, bilmem kimin ahı
Hanımkızım ben neden her şeyden böyle bir ayrı?


Yine de amin _ sinem sal

Sıkıcı rüyalarını seyrederken uyurdu

Öyle yalnızız ki
Ölsek toplu gömülürüz

Yine de amin _ sinem sal

Fabrika ayarlarına dönemeyen aşkın çilesi

Ağzımda çiçek yetiştiriyorum üstadım
Öpersen açıyorum, öpmezsen zulüm

Yine de amin _ sinem sal

13 Ocak 2016 Çarşamba

başını kabenin kapısına vuran bir meczup

Gönlü yanık bir meczup, bir gece sabaha kadar Kabe'nin kapısına dayanmış diyordu ki:

''Kapıyı açmazsan bu kapıya tokmak gibi başımı vurup duracağım. Böylelikle kafam kırılacak, gönlüm de bu daimi yanıştan kurtulacaktır.''

O an bir ses duyuldu:

''Bu ev uzun bir zaman putlarla dolu olarak durdu. Sonra içindeki putlar kırıldı. kafanı kırsan ne çıkar? Dışında da bir put kırıldı sayarız olur biter! Kapının dışında da kafanı kırsan bir put sayılır, Baş aşağı düşer gidersin. Bu kapıda bu çeşit başlar eksik olmaz. Unutma ki deniz bir çiğ tanesiyle artmaz.''




İlahiname - Feridüddin attar

eyyüb peygambere ait bir hikaye

Rivayet olunur ki;
Eyyüp peygamber, ömrünce belalara uğramış, bedenine  üşüşen kurtlar kendisine uzunca bir süre sıkıntı vermişti.

Bir gün Cebrail gelip;

''Ey temiz insan'' dedi. ''Sana ne oluyor ki dertli canından hiç sızlanmıyorsun? Her an helak olsanda bunun Allah'a hiçbir ziyanı yok! Ömrünce sabretsende faydasız! Sen, Hak degilsinki!... Takdir pergeli, böyle takdir etmiş. Kimsenin ondan nokta kadar bir şey bildiği yok. Ne  gönülün gönülden haberi var, ne canın candan... Fakat öyle de iş yürüyüp gitmekte, böyle de...''



İlahiname - Feridüddin Attar

11 Ocak 2016 Pazartesi

Efresiyabın hikayeleri_ihsan oktay anar

Örf ve adetlerin fertleri yönettiği, hiç de zengin olmayan, muhafazakar kasaba hayatının insana bahşettiği en büyük nimet, şüphesiz, derin bir iç  dünyası ve yüce duygular gibi sıkıntılardan onu kurtarmasıydı. Gerçekten de kasabalı, gerek dağ başında tek başına yaşayan bir çoban, gerekse yalısında inzivaya çekilmiş bir beyzadeden çok farklı olarak, dünya ve insanlar hakkındaki  bütün hükümleri önceden verip bunları geleneklerinde yaşatan  bir cemaat içinde hüküm sürerdi. Kesin, sağlam ve sarsılmaz oldukları için, bu hükümler onun değil çiğnemek, kabul etmemesi, kendiyle hesaplaşıp onların yerine yenilerini koymak gibi hem gereksiz hem de tehlikeli bir maceraya atılması mümkün değildi. Kasaba cemaatinden olanların çoğu, vicdan denilen başbelasından kurtulmuş oluyordu. Çünkü doğruyu örf ve adetler nasıl olsa gösterdiğine göre, onu bulmak için kafa patlarmak şart değildi. Gel gör ki vicdana bu şekilde gerek olmadığı için, bu kez onun getirdiği ızdıraptan mahrun kalınıdır. Sadece iç dünyası olanlara özgü olan vicdanın mukaddes azabının lezzeti, kasaba hayatında pek tadılmadığından , insanlar daha çok, cemaat tarafından ayıplanılıp cezalandırılmaktan korkarlardi.......

5 Ocak 2016 Salı

Ahmet haşim

AHMET HAŞİM

Haşim, sanki tek başına yaşasın diye yaratılmış bir insandı. Çetin ruhunun göze görünür bir timsali olan başı, öyle sert bir mermerden oyulmuş ve bitmeden bırakılmış bir hayat küresi idi ki itme kuvveti yanında çekme kabiliyeti pek zayıf kalırdı. Haşime yakınlaşmış olup da sonra ondan kaçmamış kimse yok gibidir. Haşim, bunu tek görünmek için yapmazdı. Tek yaratıldığı için böyle yapmak zorunda idi. Bunun içindir ki Haşim, ister istemez en olduğu gibi görünür insanlardan biri oldu.
Haşim’in dostu, arkadaşı, sevgilisi, üstadı ve çırağı yoktu. Hattâ Haşim ne cemiyete ve ne de tabiata kendini vermiş değildi. Haşim için insan ve tabiat, kendi varlığına gıda olmak bakımından değerli idi. Hırçın ruhile etrafındaki insanların manevî varlıklarını, bir dritnavt kazanı gibi korkunç midesile de hayvan etlerini yer, hele baharlı otlara hiç dayanamazdı. Bu hazmı güç yiyecekler, bir kudret kaynağı olan Haşim’in bir yandan ruhunu, bir yandan bedenini kemirdi. Haşim yalnız böbreklerde değil, yüreğile de hasta idi. Zavallı Haşim! Bahtiyarlığın kendine alışta değil, kendini verişte olduğunu duyamadığı için zavallı olan Haşim!.
Haşimde en çok acımamız lâzım olan hazin alın- yazısı, bence, onun vakitsiz ölümünden ve amansız hastalığından daha çok, bu iç yalnızlığı ve ruh kimsesizliğidir.. .Bir gün gelip ölümüne ağlamamız geçecek, fakat onun bu iç yoksuzluğuna bakan gözler her zaman ıslak kalacaktır.
İşte Haşim’in sanatı, bu yalnızlıktan doğmuştur..Kimseye benzemiyen ve kimseyi kendine benzetemiyen Haşim, kâinatın bir köşesine asılmış bir örümcek çekingenliği ile tek kalmış ruhuna uyar bir âlem yarattı. Yapma, fakat sanatkârca yapma bir âlem: ateş bülbüller, yıldızların suya vurmuş ışıklı akislerde beslenen leylekler, göklerde yol ariyan kuşlar, gecenin karanlıklarını keder yıldızlar ile ören yarasalar, bu âlemin kuşlarıdır. Siyah kuşlar, beyaz kuşlar… Güneşin kanlı,, kesik başını gagalıyarak doyan siyah kuşlar… Gölgelere, karaltılara yuva kuran’ gümüşten vücutlu beyaz kuşlar…
Sonra ay, onun söyleyişile “kamer,,; derin ve başka yerden içine su akmıyan göl ruhunda, o büyük yalnızlığa bir engel, bir son vermiyen bu gölün yüzünde bir gizli akşamın akıcı hıçkırıklarını sesliyen gümüş izlerile (kamer)… Diclenin kuytu bir kenarında küçük ve kimsesiz bir mezar olan hatırasının yüzü gibi hüzünlü (kamer). Diclenin kıyılarında bıraktığı başı örtürlü kadınların gözleri gibi solan ve ölen (Kamer)…
Ve sonra, yakut yapraklar, zümrüt dallar, durgun sulu, gümüş havuzlar… Sevgilinin dudağından koparılmış alev karanfiller, herbiri bir duygu ile boyanmış çiçekler… Seher, akşam, gece, sonbahar… işte Haşimin âlemi. Yıldızları, ayı, kuşları, nehirleri, gölleri, havuzları, sabahı, akşamı ve mevsimlerde tam bir cihan. ‘Mavi kubbenin altında ve yeryuvarlağının üstünde bulamayacağı, sırf kendinin olan ve kendi içinde doğan bir cihan… Haşim, ancak kendinin yarattığı bu âlemde nefes alabiliyordu. Onun yaşadığı, işte bu âlemdir, bir esatir âlemi. Renkler ve ışıkların bir tarafından öbür yanma kolayca geçebileceği hayallerden daha tül bir âlem. Bunu yaratan Haşim, Türk edebiyatında kendi âlemile beraber yaşayacaktır.
Haşim, son on senesinde bu hayal dünyasından başka, bir de içinde yaşadığı, daha doğrusu içinde öldüğü gerçek âlemi gördüğü gibi göstermeğe çalıştı. Bize göre, Gurabahanei Lâklâkan ve Seyahatname, bu görüşleri içinde saklıyor. Şiiri ne kadar havaî renklerle boyanmış suluboya tablolara benzerse, nesri de sanki kalın, kısa hatlarla çizilmiş birer karakalemdir. Şiirinde tam bir sembolist olan Haşim nesirlerinde kudretli bir realist gerçekçi görünür. Birinde efsaneler vardır, öbüründe hikâye bile yok. Görür, belki görüşü bizimkine uymaz. Fakat yazdığı tam gördüğüdür. Nesirleri, iri gözlerinin objektiflerinden geçen ışıklarla gölgelenmiş bir fotoğraf koleksiyonudur. Onun anlattığı Bulgar kırları nekadar öyledir. Onun gösterdiği tahtakurusu, hakikaten ne bahrisiz, ne ejder bir varlıkdır. Onun Süleyman Nazifi, Cemin “karikatürü kadar kuvvetli bir portre değil midir?
Eğer Haşim bu hayal ve hakikat âlemini kafasının içinde birleştirebilse ve eseri o birleşmenin aksi olsaydı çok daha büyük bir şair, bir sanatkâr; geniş ve daha insani, belki daha milli bir deha olurdu. Ne yazık ki bu iki âlem, onun ruhunda birbirinden çok uzak, çok ayrı kaldı; tıpkı ölümünden sonra kendisile bizim aramıza giren boşluk ve uzaklık gibi .